TGSS ile ilgili her türlü soru, görüş, geri bildirim veya soru önerisi için bizimle tgss@isar.org.tr adresi üzerinden iletişime geçebilirsiniz. Projeye ilişkin iletilen geri bildirimler, TGSS ekibi tarafından değerlendirilmekte ve araştırmanın geliştirilmesine katkı sağlamaktadır.

TGSS, veri toplama ve analiz süreçleri uluslararası akademik etik standartlar ve ilgili hukuki gereklilikler doğrultusunda yürütülmektedir. Katılımcı haklarının korunması ve veri güvenliğinin sağlanması amacıyla aşağıdaki ilkeler esas alınmaktadır:
Bilgilendirilmiş gönüllü onam: Her görüşme öncesinde katılımcılara araştırmanın amacı, kapsamı ve anket süresi hakkında açık bilgilendirme yapılmaktadır. Katılım tamamen gönüllülük esasına dayalıdır; katılımcılar istedikleri anda anketi durdurma, sonlandırma veya belirli soruları yanıtlamama hakkına sahiptir.
Anonimlik ve gizlilik: Toplanan veriler, katılımcıların kişisel kimliklerinden ayrıştırılarak analiz edilmektedir. Araştırma bulguları bireysel düzeyde değil, yalnızca toplu ve istatistiksel düzeyde raporlanmaktadır.
Veri güvenliği: Elde edilen veriler, üçüncü tarafların erişimine kapalı, gelişmiş şifreleme ve erişim kontrol mekanizmalarına sahip güvenli sistemlerde saklanmaktadır.
Yetkilendirilmiş erişim: Verilere erişim, yalnızca araştırmanın yürütülmesi ve analiziyle doğrudan görevli yetkilendirilmiş ekip üyeleriyle sınırlandırılmıştır. Tüm saha ve analiz süreçleri gizlilik, tarafsızlık ve profesyonellik ilkeleri çerçevesinde yürütülmektedir.

TGSS saha çalışmasıyla elde edilen ham veriler, analiz aşamasına geçmeden önce çok katmanlı bir Veri İşleme ve Temizleme Protokolü kapsamında değerlendirilmektedir. Veri kalitesini sağlamak amacıyla aşağıdaki kontroller uygulanmaktadır: 

Zaman ve yanıt analizi: Her bir anketin toplam tamamlanma süresi ve soru başına harcanan zaman incelenmekte; belirlenen bilimsel eşiklerin altında tamamlanan veya tekdüze yanıt örüntüleri gösteren anketler analiz dışı bırakılmaktadır.

Mantıksal tutarlılık kontrolleri: Katılımcı yanıtları arasında çapraz kontroller yapılmakta; demografik bilgilerle verilen yanıtlar arasındaki çelişkiler ve protokol ihlalleri değerlendirilerek veri bütünlüğü korunmaktadır.

Saha denetimi ve doğrulama: Veri toplama sürecinin uygunluğunu izlemek amacıyla, rastgele seçilen katılımcılarla doğrulama görüşmeleri gerçekleştirilmekte ve anket uygulamalarının saha protokollerine uygunluğu kontrol edilmektedir.

Tekilleştirme: Aynı bağlantı veya yöntem üzerinden yapılan mükerrer girişleri önlemek amacıyla teknik filtreler uygulanmakta; yalnızca metodolojik kriterleri karşılayan anketler geçerli veri setine dahil edilmektedir.

Bu değerlendirme süreci sonucunda TGSS analizlerinde, çok aşamalı kontrollerden geçirilmiş ve metodolojik kriterlere uygunluğu sağlanmış veriler kullanılmaktadır.

TGSS saha çalışmasında, gönüllü katılımı teşvik etmek ve katılımcıların ankete ayırdıkları zaman ve emeği takdir etmek amacıyla bir teşvik uygulaması kullanılmıştır. Anket teklif edilen bireylere, araştırmaya ilişkin bilgilendirici bir davetiye zarfı sunulmuş; anketi tamamlayan katılımcılara Türkiye genelinde yaygın erişime sahip bir market zincirinde kullanılabilen 400 TL değerinde bir hediye kartı verilmiştir.

Teşvik miktarı, katılımı destekleyecek ancak yönlendirici bir etki oluşturmayacak şekilde belirlenmiş; uygulama, uluslararası sosyal araştırmalarda yaygın olarak kullanılan etik teşvik ilkeleri doğrultusunda yürütülmüştür.

TGSS anketleri, elektronik ortamda ve karma veri toplama yaklaşımı kullanılarak uygulanmıştır. Veri toplama sürecinde, Qualtrics platformu üzerinden Bilgisayar Destekli Kişisel Görüşme (CAPI) ve Bilgisayar Destekli Kendi Kendine Doldurma (CASI) yöntemleri birlikte kullanılmıştır.

Yüz yüze görüşmeler (CAPI) kapsamında, anketörler soruları katılımcılara birebir ileterek yanıtları gerçek zamanlı olarak sisteme kaydetmiştir. Kendi kendine doldurulan anketlerde (CASI) ise katılımcılar, QR kod veya SMS yoluyla iletilen bağlantılar üzerinden anketlere erişerek soruları kendi hızlarında yanıtlamıştır. Bu iki yöntemin birlikte kullanılması, veri toplama sürecinin standartlaştırılmasını sağlarken katılımcı gizliliği de desteklemiştir.

TGSS örneklemi, olasılıklı çok aşamalı tabakalı küme örnekleme yöntemi kullanılarak tasarlanmıştır. Örneklem tasarımı, %95 güven aralığı ve ±%2 hata payı hedefi esas alınarak oluşturulmuş; saha sürecinde olası veri kayıpları dikkate alınarak davet sayısı artırılmış ve geçerli anketler üzerinden analizler gerçekleştirilmiştir. 

Örnekleme sürecinde, örneklemin ülke geneline dengeli biçimde dağılmasını sağlamak amacıyla Türkiye’nin İBBS-1 düzeyinde 12 bölgesi esas alınarak coğrafi olarak tabakalandırılmıştır. İl seçimi aşamasında, TÜİK nüfus verileri esas alınarak nüfus büyüklüğü ile orantılı olasılıkla (PPS) toplam 26 il belirlenmiştir. İl içi dağılımda ise TÜİK’in güncel yerleşim sınıflandırması kullanılarak yoğun kentsel, orta yoğun kentsel ve kırsal yerleşimler ayrı tabakalar olarak ele alınmış; her ildeki örneklem büyüklüğü bu yerleşim türlerinin nüfus paylarıyla orantılı biçimde dağıtılmıştır.

Araştırmanın evreni, Türkiye’de ikamet eden 18 yaş ve üzerindeki tüm bireyleri kapsayacak şekilde tanımlanmış; örnekleme birimi birey olarak belirlenmiştir. Birey seçimi aşamasında sistematik örnekleme yöntemi uygulanarak anketör kaynaklı seçim yanlılığının önüne geçilmesi hedeflenmiştir.

Bu çok katmanlı örnekleme yapısı, TGSS verilerinin ulusal düzeyde ve farklı bölgesel kırılımlar altında istatistiksel olarak güvenilir biçimde analiz edilebilmesine imkân tanımaktadır.

TGSS saha çalışması, çok aşamalı bir planlama sürecinin ardından, pilot uygulamalarla test edilerek yürütülmüştür. Saha organizasyonu, Türkiye’nin İBBS-1 düzeyinde 12 bölgesini kapsayacak şekilde yapılandırılmış; saha süreci merkezi koordinasyon altında bölge koordinatörleri, ekip başları ve anketörlerden oluşan hiyerarşik bir organizasyon modeliyle yönetilmiştir. Bu kapsamda sahada 15 bölge koordinatörü, 55 ekip başı ve 253 anketör görev almıştır.

Veri toplama süreci boyunca saha ekiplerinin görev ve sorumlulukları açık biçimde tanımlanmış, ekipler düzenli olarak izlenmiş ve günlük saha raporlarıyla süreç takip edilmiştir. Saha çalışması öncesinde tüm ekipler, metodolojik standartlar, anket uygulama prosedürleri ve etik ilkeler konusunda kapsamlı eğitimlerden geçirilerek sürecin tutarlılığı ve veri kalitesi güvence altına alınmıştır.

Soru rotasyon sistemi, anket kapsamını genişletirken katılımcının soru yükünü dengelemek amacıyla uygulanmıştır. Anket, temel sorularla birlikte A, B ve C formları ile üç ek formdan oluşan modüler bir yapıya sahiptir. Her bir anket rotasyonu, tüm katılımcılara yöneltilen “temel sorular”; A, B, C formlarının ikili kombinasyonları (AB, AC ve BC) ve bir “ek form” içerecek şekilde kurgulanmıştır; katılımcının yanıtlayacağı soru seti, sistem tarafından rastgele belirlenmektedir. Böylece toplam 589 soru içeren anket yapısında, her katılımcının yanıtladığı soru sayısı en fazla 475 ile sınırlandırılmıştır. Bu yapı sayesinde farklı konu başlıklarında yeterli gözlem sayısı korunurken, veri kalitesinin sürekliliği sağlanmıştır.

TGSS anket soruları, kapsayıcılığı artırmak amacıyla Kürtçe, Arapça ve İngilizce’ye çevrilmiştir. Çeviriler, anlam ve bağlam bütünlüğünü koruyacak şekilde profesyonel tercümanlar ve sosyal bilimcilerin katkılarıyla hazırlanmış; böylece farklı dillerden katılımcıların ankete daha etkin biçimde katılması sağlanmıştır.

Türkiye Genel Sosyal Saha Araştırması (Turkish General Social Survey – TGSS), Türkiye’nin sosyal, kültürel, ekonomik ve politik yapısını anlamaya yönelik olarak tasarlanmış öncü bir sosyal saha araştırmasıdır. Araştırmanın temel amacı, yüksek kaliteli ve nitelikli verileri akademisyenler, öğrenciler, sivil toplum kuruluşları ve toplumsal konulara ilgi duyan bireylerin erişimine sunmaktır. Türkiye’de bu kapsam ve ölçekte gerçekleştirilen ilk sosyal araştırmalardan biri olan TGSS, 18 yaş ve üzeri bireylerin yaşamını şekillendiren konuları çok yönlü bir yaklaşımla ele almaktadır.

TGSS anketi, Türkiye’nin toplumsal yapısını temsil edecek şekilde tasarlanmış; ulusal ve uluslararası sosyal araştırmalarda kabul görmüş yöntemlerden yararlanılarak yapılandırılmıştır. Anket içeriği, farklı toplumsal alanları kapsayacak biçimde tematik modüller halinde düzenlenmiş; veri kalitesini korumak ve katılımcı yükünü dengelemek amacıyla rotasyon sistemi uygulanmıştır. Soru tasarımında, ulusal ve uluslararası anket deneyimleri, uzman görüşleri ve kültürel duyarlılıklar dikkate alınmıştır.

TGSS analiz portalı, kullanıcıların soruları aramasına, farklı kırılımlar seçmesine, grafikler oluşturmasına ve sonuçları yorumlamasına olanak tanımaktadır. Analiz sayfasının girişinde yer alan açılır pencereler portalın nasıl kullanılacağına ilişkin adım adım bir rehber sunmaktadır.

TGSS, Amerika Birleşik Devletleri’nde yürütülen General Social Survey (GSS) gibi genel sosyal araştırmaların yaklaşımını esas alarak, bireylerin eğitim, aile, din, siyaset, sağlık ve gündelik yaşam gibi farklı toplumsal alanlardaki tutum ve deneyimlerini tek bir araştırma çerçevesinde ele almaktadır. Ülkemizde Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından yürütülen Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması (TNSA), Türkiye Aile Yapısı Araştırması (TAYA) veya Yaşam Memnuniyeti Araştırması gibi çalışmalar belirli alanlara odaklanırken; European Social Survey (ESS), World Values Survey (WVS) ve International Social Survey Programme (ISSP) gibi uluslararası araştırmalar Türkiye’de düzensiz aralıklarla uygulanmakta ve yerel dinamikleri sınırlı ölçüde yansıtmaktadır. TGSS, bu boşluğu doldurmak üzere düzenli olarak tekrarlanmak üzere tasarlanmış, ulusal temsiliyete sahip ve Türkiye’ye özgü toplumsal dinamikleri merkeze alan kapsamlı bir genel sosyal araştırma sunmaktadır.

TGSS, soru seçimi, örneklem tasarımı, saha uygulaması ve veri analiz süreçleri, önceden belirlenmiş bilimsel ve etik ilkeler doğrultusunda ve uzman akademisyenlerin katkılarıyla yürütülmektedir. Araştırmanın finansmanı ve koordinasyonu İSAR tarafından sağlanmakta olup, bu destek araştırmanın metodolojik çerçevesi içinde yürütülen süreçleri kapsamaktadır.

TGSS, Abdullah Tivnikli Vakfı himayesindeki İstanbul Araştırma ve Eğitim Merkezi (İSAR) tarafından finanse ve koordine edilmektedir. İSAR, proje kapsamında gerekli finansal ve beşerî kaynakları sağlayarak saha çalışması, veri toplama ve sonuçların yaygınlaştırılması süreçlerini desteklemektedir.

TGSS verileri; kâr amacı gütmeyen çalışmalarda kullanılmak kaydıyla, akademisyenler, öğrenciler, araştırmacılar, sivil toplum temsilcileri, bürokratlar ve politika yapıcılar başta olmak üzere geniş bir kitlenin kullanımına açıktır.

 TGSS, Türkiye’yi ulusal düzeyde temsil etmeyi amaçlayan, olasılıklı çok aşamalı tabakalı küme örnekleme tasarımına dayalı bir saha araştırmasıdır. Araştırma, 12 İBBS-1 bölgesini ve yerleşim tipi (kent/kır) farklılıklarını dikkate alan örnekleme planı çerçevesinde yürütülmüş; toplam 2.615 katılımcıyla görüşme gerçekleştirilmiştir. Örnekleme sürecinde birden fazla aşamada olasılıklı seçim yöntemleri kullanılmış; nihai katılımcılar adres/hane/birey düzeylerinde tanımlanan prosedürler doğrultusunda seçilmiştir.

TGSS anketi, geniş konu çeşitliliğini sağlayan 589 sorudan oluşan kapsamlı bir soru setine sahiptir. Katılımcı yükünü azaltmak ve veri çeşitliliğini artırmak amacıyla rotasyon sistemi uygulanmış; temel sorulara ek olarak farklı form kombinasyonları kullanılmış; her katılımcıya en fazla 475 soru yöneltilmiştir. Saha çalışması öncesinde pilot uygulamalar gerçekleştirilerek yöntemler test edilmiştir.

Veri toplama sürecinde yüz yüze görüşme (CAPI) ve kendi kendine doldurulan anket (CASI) teknikleri birlikte kullanılmıştır. Saha çalışmaları, 15 bölge koordinatörü, 55 ekip başı ve 253 anketörden oluşan bir organizasyon yapısıyla yürütülmüştür. Tüm süreç boyunca bilimsel standartlara, etik ilkelere, gönüllülük esasına ve veri güvenliğine özen gösterilmiştir.

TGSS, Türkiye’nin toplumsal yapısını çok boyutlu bir biçimde analiz etmeyi hedeflemektedir. Bu doğrultuda araştırma; eğitim, aile dinamikleri, dini inançlar, politik tutumlar, oy verme davranışları, çevresel kaygılar, sağlık ve esenlik, sosyal ilişkiler, kimlik, iş hayatı ve boş zaman aktiviteleri gibi geniş bir konu yelpazesini kapsamaktadır.